زنگ خطر گرانی نفت در سایه جنگ

1405-05-27 10:17:56

بازدید: 109

کد خبر: 000513937

0 زمان مطالعه: 1 دقیقه

بازار جهانی نفت در روزهای اخیر شاهد نوسانات شدید و صعودی بوده که کارشناسان آن را نتیجه هم‌زمانی «بحران عرضه» و «تنش‌های ژئوپلیتیک بی‌سابقه» می‌دانند. ترکیب کاهش سریع ذخایر استراتژیک و تجاری نفت با افزایش تقاضای فصلی و صنعتی، از یک سو، و اختلال جدی در شریان‌های حیاتی حمل‌ونقل دریایی ناشی از درگیری‌های نظامی میان رژیم صهیونیستی و ایران در منطقه دریای سرخ از سوی دیگر، معادلات انرژی جهان را دگرگون کرده است.

ذخایر نفتی؛ زنگ خطر برای مصرف‌کنندگان

آخرین داده‌های منتشرشده از آژانس بین‌المللی انرژی (IEA) و موسسات پایش مستقل نشان می‌دهد که سطح ذخایر نفت خام و فرآورده‌های نفتی در کشورهای عضو OECD و همچنین ذخایر شناور روی آب، با سرعتی نگران‌کننده در حال کاهش است. این افت ذخایر که پایین‌ترین سطح در پنج سال گذشته محسوب می‌شود، سپر دفاعی بازار در برابر شوک‌های ناگهانی را تضعیف کرده است. تحلیلگران معتقدند که عدم سرمایه‌گذاری کافی در بخش بالادستی نفت طی دهه گذشته و سیاست‌های محدودکننده تولید اوپک پلاس، ظرفیت مازاد بازار را به حداقل رسانده و اکنون هرگونه اختلال کوچک، تأثیری بزرگ بر قیمت‌ها می‌گذارد.

فشار تقاضا بر فنر قیمت‌ها

هم‌زمان با انقباض سمت عرضه، تقاضای جهانی نفت نیز فراتر از پیش‌بینی‌ها رشد داشته است. بهبود فعالیت‌های اقتصادی در آسیا، به‌ویژه در بخش پتروشیمی و حمل‌ونقل هوایی، همراه با تقاضای فصلی نیروگاه‌ها، فشار خرید را بر بازار تحمیل کرده است. این شکاف فزاینده میان «تقاضای رو به رشد» و «عرضه تحت فشار»، موتور اصلی جهش قیمت نفت برنت و وست تگزاس اینترمدیت در هفته‌های اخیر بوده است.

دریای سرخ؛ گلوگاهی در تیررس جنگ

اما آنچه وضعیت فعلی را از یک چرخه معمولی بازار متمایز می‌کند، عامل ژئوپلیتیک است. تشدید درگیری‌ها میان رژیم صهیونیستی و جمهوری اسلامی ایران و سرایت مستقیم آن به آبراه‌های بین‌المللی، امنیت انرژی را به شدت تهدید کرده است. گزارش‌های کشتیرانی حاکی از آن است که حجم صادرات نفت و ترانزیت حامل‌های انرژی از مسیر دریای سرخ و تنگه باب‌المندب به طرز چشمگیری کاهش یافته است.

حملات متقابل و ناامنی ایجادشده در این مسیر استراتژیک، شرکت‌های بزرگ کشتیرانی و بیمه‌گران دریایی را مجبور به تغییر مسیر به سمت دماغه امید نیک یا توقف کامل تردد کرده است. این امر نه تنها هزینه‌های حمل‌ونقل و بیمه را چند برابر کرده، بلکه زمان رسیدن محموله‌ها به مقصد را هفته‌ها به تأخیر انداخته است. کاهش فیزیکی بشکه‌های نفت ورودی به بازار از این مسیر، دقیقاً در زمانی رخ داده که ذخایر جهانی توان جبران این خلأ را ندارند.

خبرنگار ایونا: کارشناسان هشدار می‌دهند که تا زمانی که مقاومت ایران برابر ایالات متحده ادامه دارد و امنیت دریای سرخ تأمین نشود، ریسک پریمیوم (حق بیمه ریسک) بر قیمت نفت باقی خواهد ماند. در صورت تداوم کاهش ذخایر و عدم امکان جایگزینی سریع نفت از دست رفته در مسیر دریای سرخ، بازار نفت ممکن است وارد فاز جدیدی از گرانی شود که پیامدهای تورمی آن اقتصاد جهانی را بیش از پیش تحت فشار قرار خواهد داد.

دیپلمات‌ها و میانجی‌گران بین‌المللی در تلاش هستند تا از گسترش دامنه درگیری جلوگیری کنند، اما واقعیت میدانی نشان می‌دهد که بازار انرژی اکنون بیش از هر زمان دیگری به تحولات نظامی و امنیتی خاورمیانه گره خورده است.

خبرنگار: نعیمی

برچسب ها