زیرمیزی، نسخه جدید برخی پزشکان

1405-05-01 11:17:39

بازدید: 120

کد خبر: 000504034

0 زمان مطالعه: 1 دقیقه

گزارشی از انحراف برخی مراکز درمانی از رسالت اصلی پزشکی؛ تجاری‌سازی افراطی خدمات زیبایی و رواج دریافت‌های غیرقانونی که اعتماد عمومی به نظام سلامت را نشانه رفته است.

در حالی که سوگند پزشکی و رسالت اصلی این حرفه، تسکین آلام و بازگرداندن سلامت به بیماران است، شواهد میدانی و شکایات متعدد مردمی حاکی از یک تغییر مسیر نگران‌کننده در بخشی از نظام سلامت کشور است. گزارش‌ها از آن حکایت دارند که کفه ترازوی فعالیت‌های پزشکی در برخی مراکز، به‌شدت به سمت «درمان‌های زیبایی» و «تجاری‌سازی افراطی» سنگینی می‌کند. در این میان، فراموشی اصول درمانی توسط برخی پزشکان و رواج پدیده شوم «زیرمیزی» و دریافت‌های غیرقانونی، نه‌تنها اعتماد عمومی را خدشه‌دار کرده، بلکه دسترسی بیماران واقعی به خدمات درمانی ضروری را با چالش جدی مواجه ساخته است.

تغییر کاربری مطب‌ها؛ از درمان درد تا تزریق ژل

مشاهدات میدانی در کلان‌شهرها نشان می‌دهد که تابلوی بسیاری از مطب‌های تخصصی که پیش‌تر پناهگاه بیماران مبتلا به دردهای مزمن یا بیماری‌های خاص بود، اکنون به کلینیک‌های تمام‌عیار زیبایی تبدیل شده است. برخی پزشکان متخصص، با توجه به حاشیه سود بالای خدمات زیبایی (مانند تزریق بوتاکس، فیلر، و جراحی‌های غیرضروری)، زمان‌های ویزیت بیماران عادی را به حداقل رسانده یا کلاً پرونده درمانی را بسته‌اند. این در حالی است که بیماران نیازمند به درمان‌های پایه، گاهی برای یک نوبت ویزیت ساده، هفته‌ها در نوبت انتظار می‌مانند.

سایه سنگین «زیرمیزی» بر پیشانی نظام سلامت

بخش تاریک‌تر این ماجرا، عادی‌شدن دریافت‌های مالی خارج از تعرفه است. بر اساس گزارش‌های دریافتی، برخی پزشکان و مراکز درمانی تحت پوشش ارائه «خدمات ویژه» یا «زیبایی‌درمانی»، مبالغی چند برابر تعرفه‌های مصوب سازمان نظام پزشکی و بیمه‌ها از بیماران دریافت می‌کنند. این مبالغ که در فیش‌های رسمی ثبت نمی‌شوند و به‌عنوان «زیرمیزی» شناخته می‌شوند، گاهی به‌صورت شرط ارائه خدمات بهتر یا حتی انجام عمل‌های ضروری پزشکی از بیمار اخذ می‌گردد که مصداق بارز تخلف و بهره‌کشی از شرایط اضطراری بیماران است.

صدای بیماران و هشدار کارشناسان اخلاق پزشکی

یکی از مراجعین به یک کلینیک ترکیبی (درمانی-زیبایی) در این باره می‌گوید: «برای درمان یک مشکل جدی پزشکی مراجعه کرده بودم، اما پزشک به جای تجویز دارو یا بررسی دقیق، ابتدا پیشنهاد یک پکیج زیبایی گران‌قیمت را داد و وقتی امتناع کردم، با بی‌میلی و عجله ویزیت را انجام داد و در پایان مبلغی خارج از نوبت و به‌صورت کارت‌به‌کارت درخواست کرد.

از سوی دیگر، کارشناسان اخلاق پزشکی هشدار می‌دهند که این روند، «کالایی‌شدن بدن انسان» و «فراموشی سوگند بقراط» را در پی دارد. وقتی درآمد حاصل از یک ساعت خدمات زیبایی با درآمد یک هفته ویزیت بیماران سرپایی برابری کند، انگیزه مالی بر تعهد حرفه‌ای غلبه خواهد کرد.

خلاء نظارتی و ضرورت برخورد قاطع

اگرچه سازمان نظام پزشکی و وزارت بهداشت بارها بر ممنوعیت دریافت هرگونه وجه اضافی و زیرمیزی تأکید کرده‌اند، اما به نظر می‌رسد مکانیزم‌های نظارتی و بازدارندگی در عمل با کندی مواجه است. بسیاری از بیماران به دلیل ترس از به خطر افتادن روند درمان خود یا نداشتن مدارک مستند (چرا که پرداخت‌ها اغلب نقدی یا کارت‌به‌کارت شخصی است)، از شکایت خودداری می‌کنند.

پزشکی، هنر شفابخشی است، نه بنگاه معاملاتی. ادامه روند فعلی و تبدیل شدن مقدس‌ترین حرفه جهان به بازاری برای رقابت‌های زیبایی و سودجویی‌های پنهان، در درازمدت سرمایه اجتماعی نظام سلامت را نابود خواهد کرد. ضروری است نهادهای نظارتی با شفاف‌سازی تعرفه‌ها، ایجاد سامانه‌های امن و ناشناس برای گزارش تخلفات مالی، و برخورد قاطع با متخلفان (بدون ملاحظه جایگاه و تخصص)، رسالت درمانی را به کانون توجه مراکز پزشکی بازگردانند.

خبرنگار: نعیمی