از رنج تا رهبری (بخش دوم)
مدیران؛ معماران فرهنگ سازمان
تحول سازمانی پیش از آنکه در خطوط تولید یا فرآیندهای عملیاتی رخ دهد، در ذهن مدیران شکل میگیرد. در این یادداشت، از تجربه استقرار سیستمهای مدیریتی، اهمیت «مدیریت ادراکها»، نقش کوچینگ در رهبری و واقعیتهای نگفته درباره فرسودگی مدیران منابع انسانی سخن گفتهام.
چند سال پیش، همزمان با آغاز استقرار پروژه Integrated Work System (IWS)، در یکی از جلسات، یکی از مدیران جملهای گفت که هنوز هم در ذهنم مانده است.
او گفت: «ما ابزارها را خریدهایم، فرآیندها را طراحی کردهایم و شاخصها را هم تعریف کردهایم؛ پس چرا تغییر اتفاق نمیافتد؟
پاسخ من کوتاه بود:
چون هنوز ذهنها تغییر نکردهاند.
آن روز شاید این جمله کمی انتزاعی به نظر میرسید، اما هرچه پروژه جلوتر رفت، بیشتر مطمئن شدم که موفقیت هیچ نظام مدیریتی، صرفاً به کیفیت ابزارهای آن وابسته نیست؛ بلکه به کیفیت انسانهایی وابسته است که قرار است آن را زندگی کنند.
پروژه IWS برای من تنها یک پروژه بهبود بهرهوری نبود؛ فرصتی بود تا بار دیگر ببینم که تحول سازمانی، پیش از آنکه در خطوط تولید یا فرآیندهای عملیاتی رخ دهد، باید در ذهن مدیران شکل بگیرد.
همین تجربه، مرا بیش از گذشته به سمت مطالعه علوم شناختی سوق داد.
علوم شناختی به ما میآموزد که انسانها بر اساس «واقعیت» تصمیم نمیگیرند؛ بلکه بر اساس «برداشت خود از واقعیت» تصمیم میگیرند.
اگر مدیری تصور کند تغییر، تهدیدی برای موقعیت اوست، در برابر آن مقاومت خواهد کرد؛ حتی اگر آن تغییر به سود سازمان باشد.
اگر کارکنان احساس کنند شنیده نمیشوند، مشارکتشان کاهش مییابد؛ حتی اگر بهترین نظام پاداش را طراحی کرده باشیم.
اگر عدالت را درک نکنند، انگیزه خود را از دست میدهند؛ حتی اگر همه تصمیمها از نظر مدیریتی درست باشند.
به همین دلیل، در سالهای پایانی مسئولیتم در معاونت سرمایه انسانی، نگاه من از «مدیریت فرآیندها» به «مدیریت ادراکها» تغییر کرد.
در همان روزها، با جملهای آشنا شدم که بعدها به یکی از اصول مدیریتی من تبدیل شد:
Content is King, Context is Kingdom.
سالها تصور میکردیم اگر محتوای یک تصمیم درست باشد، نتیجه نیز مطلوب خواهد بود؛ اما تجربه چیز دیگری به من آموخت.
بهترین استراتژی، اگر در بستری از بیاعتمادی اجرا شود، شکست خواهد خورد.
بهترین ساختار، اگر مدیران آن را باور نکنند، روی کاغذ باقی خواهد ماند.
و بهترین ایده، اگر زمان و زمینه اجرای آن فراهم نباشد، نهتنها موفق نمیشود، بلکه ممکن است مقاومت بیشتری نیز ایجاد کند.
به همین دلیل، امروز معتقدم زمینه، از محتوا مهمتر نیست؛ اما شرط اثرگذاری و اثر بخشی محتواست.
همین نگاه، رویکرد ما را در توسعه مدیران نیز تغییر داد.
مطالعات مؤسسه گالوپ (Gallup) نشان میدهد که مهمترین عامل دلبستگی کارکنان، کیفیت رابطه آنان با مدیر مستقیمشان است.
این یافته، برای من صرفاً یک آمار نبود؛ هر روز آن را در سازمان میدیدم.
هر جا مدیران گفتوگو میکردند، اعتماد نیز شکل میگرفت.
هر جا مدیران قدردانی میکردند، انگیزه افزایش پیدا میکرد.
بیشتر بخوانید:
اعتماد؛ سرمایهای که سازمانهای ماندگار را میسازد
و هر جا مدیران فقط دستور میدادند، فاصله میان کارکنان و سازمان بیشتر میشد.
به همین دلیل، تصمیم گرفتیم به جای آنکه تنها کارکنان را آموزش دهیم، مدیران را توسعه دهیم.
در همین مسیر بود که کوچینگ، جایگاه ویژهای در نگاه مدیریتی من پیدا کرد.
در ابتدا تصور میکردم کوچینگ، یک ابزار توسعه منابع انسانی است؛ اما بهتدریج فهمیدم کوچینگ، یک سبک رهبری است.
مدیر کوچ، کمتر پاسخ میدهد و بیشتر سؤال میپرسد.
کمتر قضاوت میکند و بیشتر گوش میدهد.
کمتر وابستگی ایجاد میکند و بیشتر توانمندسازی میکند.
امروز نیز، اگر بخواهم یک تغییر ماندگار در هر سازمانی ایجاد کنم، نخستین سرمایهگذاری من، توسعه فرهنگ کوچینگ در میان مدیران خواهد بود؛ زیرا باور دارم سازمانی که مدیرانش کوچ باشند، سریعتر یاد میگیرد، بهتر تغییر میکند و پایدارتر رشد میکند.
در کنار همه این تجربهها، موضوع دیگری نیز ذهن مرا به خود مشغول کرده بود؛ موضوعی که کمتر درباره آن سخن گفته میشود: فرسودگی مدیران منابع انسانی.
همه از فرسودگی کارکنان صحبت میکنند، اما کمتر کسی به این میاندیشد که خود مدیران منابع انسانی، هر روز در میان تعارضهای پیچیده زندگی میکنند.
آنها باید هم صدای کارکنان باشند و هم شریک مدیرعامل.
هم باید از عدالت دفاع کنند و هم محدودیتهای اقتصادی را درک کنند.
هم باید همدل باشند و هم تصمیمهای دشوار بگیرند.
این تعارض دائمی، اگر با معنا همراه نباشد، بهتدریج به فرسودگی تبدیل میشود.
من نیز بارها این خستگی را تجربه کردم؛ اما هر بار، وقتی میدیدم مدیری با تغییر نگرش خود، فضای تیمش را متحول کرده است یا همکاری با امید بیشتری به سازمان بازگشته است، احساس میکردم آن رنجها ارزش تحمل کردن داشتهاند.
امروز، وقتی به آن سالها نگاه میکنم، باور دارم بزرگترین دستاورد معاونت سرمایه انسانی، طراحی یک فرآیند یا اجرای یک پروژه نبود.
دستاورد واقعی، تغییر نگاه مدیران بود؛ اینکه آموختند اعتماد، شنیدن، کوچینگ، امنیت روانی و احترام به انسان، مفاهیمی تزئینی نیستند؛ بلکه زیرساختهای واقعی بهرهوری و موفقیت سازمان هستند.
در شماره آینده، از تجربه ورودم به جایگاه قائممقام مدیرعامل خواهم نوشت؛ اینکه چگونه آموختههای سالهای منابع انسانی، به مهمترین سرمایه من در مدیریت کلان تبدیل شد، چرا امروز نگهداشت مدیران را به اندازه نگهداشت کارکنان حیاتی میدانم و چگونه باور دارم یکی از مهمترین وظایف یک مدیر ارشد، «ضربهگیر بودن» در برابر فشارهایی است که اگر مهار نشوند، مستقیماً به سرمایه انسانی سازمان منتقل خواهند شد.
نویسنده: قره بگلو
-
آیا ادارات مازندران شنبه ۳۰ آبان ۱۴۰۵ تعطیل است؟
-
وضعیت تعطیلی ادارات خوزستان، بوشهر و سمنان شنبه ۳۰ آبان ۱۴۰۵
-
رقابت مهدی طارمی با ستاره استقلال برای کسب عنوان بهترین بازیکن هفته لیگ نخبگان آسیا
-
بازدید سرلشکر عبداللهی از مدرسه شجره طیبه میناب
-
نوسازی مزارع پرورش میگو بهرهوری تولید را افزایش میدهد
-
تشییع پیکر آیتالله وحید خراسانی در مشهد؛ جزئیات و تصاویر
-
تیم ملی فوتبال ایران سال ۲۰۲۶ را با قرار گرفتن در رتبه بیستوسوم جهان به پایان رساند
-
اعتراف علیرضا بیرانوند پیش از مراسم بهترینهای آسیا از شدت هیجان دیشب خوابم نبرد
-
128 آبان 1405شعب کشیک بانک کشاورزی پنجشنبه ۲۸ آبان ۱۴۰۵؛ لیست کامل شعب فعال و لینک آدرسها
-
226 آبان 1405فرشته محمودی با جذب بیش از ۲۵۹ هزار مخاطب در کمتر از ۲۴ ساعت رکورد اینستاگرام فارسی را شکست
-
327 آبان 1405رونمایی از طرح تسهیلاتی دماوند بانک ملی با وام تا ۲.۵ میلیارد تومانی برای خانوادهها و کسبوکارها
-
425 آبان 1405افت قیمت طلا و سکه در بازار امروز ۲۵ آبان تداوم حضور طلا در کانال ۲۴ میلیون تومان
-
22 آبان 1405دانلود قسمت ششم سریال یل + لینک مستقیم -
23 آبان 1405دانلود نماهنگ/ زدیم دوباره می زنیم با نوای مهدی رسولی -
25 آبان 1405لیست خروج استقلال تهران در نیمفصل؛ سهراب بختیاریزاده همه را سورپرایز کرد؟ -
25 آبان 1405خبر فوری تعطیلی مدارس تهران فردا سهشنبه ۲۶ آبان ۱۴۰۵؛ مدارس و ادارات تهران تعطیل شدند؟ -
25 آبان 1405پیشنهاد شباب الاهلی برای جذب پدیده پرسپولیس -
22 آبان 1405تعطیلی مدارس اصفهان فردا شنبه 23 آبان ماه 1405 به دلیل آلودگی هوا -
22 آبان 1405تعطیلی مدارس کرج فردا شنبه 23 آبان ماه 1405 به دلیل آلودگی هوا -
24 آبان 1405فردا مازندران تعطیل میشود؟ آخرین وضعیت تعطیلی مدارس، ادارات و بانکها یکشنبه ۲۴ آبان ۱۴۰۵ -
24 آبان 1405تعطیلی مدارس تهران فردا دوشنبه ۲۵ آبان/ آلودگی هوا دوباره تصمیمساز میشود؟ -
27 آبان 1405تصویر مدیر مدرسه «سوگند صیادی» در فضای مجازی منتشر شد