پایان یک توهم سیاسی

حضور میلیونی مردم ایران در مراسم تشییع رهبر انقلاب، صرفاً یک آیین سوگواری و عزاداری نبود، بلکه صحنه‌ای تاریخی برای بازنمایی عمق پیوند ملت با آرمان‌های انقلاب اسلامی، مسیر مقاومت و هویت ریشه‌دار دینی، ملی و سیاسی این سرزمین بود؛ حضوری که در همین یک هفته گذشته، با همه عظمت، شکوه و استمرار خود، بار دیگر نشان داد ملت ایران را نمی‌توان با محاسبات سطحی، روایت‌سازی‌های رسانه‌ای و پروژه‌های مهندسی‌شده از گذشته و آرمان‌هایش جدا کرد.

آنچه در خیابان‌ها، میدان‌ها و مسیرهای منتهی به مراسم دیده شد، فقط حضور جمعیتی عزادار نبود، بلکه ظهور دوباره یک اراده تاریخی و یک حافظه جمعی زنده بود؛ حافظه‌ای که در لحظه‌های حساس، خود را با قدرت نشان می‌دهد و ثابت می‌کند که انقلاب اسلامی برای این ملت تنها یک واقعه متعلق به گذشته نیست، بلکه حقیقتی جاری، تعهدی زنده و هویتی ماندگار است. مردم در این روزها با حضور گسترده، آرام، پُرصلابت و عمیق خود، نشان دادند که نسبتشان با انقلاب، نسبتی عاطفیِ صرف یا موسمی نیست، بلکه نسبتی آگاهانه، تاریخی و ریشه‌دار است؛ نسبتی که از دل ایمان، تجربه، هزینه‌دادن، مقاومت و فهم مشترک از استقلال و عزت ملی برآمده و به همین دلیل، با تندباد تبلیغات، فشارهای خارجی و جنگ روایت‌ها دچار فروپاشی نمی‌شود.

این حضور باشکوه، در واقع تجدید بیعتی فراگیر با آرمان‌های انقلاب، با پرچم مقاومت و با راهی بود که ملت ایران در طول دهه‌ها، با همه فراز و فرودهایش، حفظ کرده است؛ بیعتی که به‌روشنی نشان داد در لحظه‌های سرنوشت‌ساز، این مردم هنوز همان مردم‌اند؛ همان مردمی که پای استقلال، عزت، امنیت، تمامیت ارضی و هویت انقلابی خود می‌ایستند و اجازه نمی‌دهند حقیقت ایران در غبار تحریف گم شود.

در این میان، آنچه بیش از هر چیز اهمیت دارد، فروریختن یک تصویرسازی پرهزینه و ممتد رسانه‌ای بود که سال‌ها کوشید واقعیت اجتماعی ایران را وارونه نشان دهد و چنین القا کند که میان مردم و آرمان‌های انقلاب، شکافی جبران‌ناپذیر ایجاد شده است. با تمام سانسورها، کوچک‌نمایی‌ها، تقطیع‌ها و تحریف‌هایی که درباره این حضور کم‌نظیر صورت گرفت، باز هم برای افکار عمومی روشن شد که پروژه براندازی نظام و نیز رؤیای بازگرداندن سلطنت و ساختن یک حکومت سلطنتی، بیش از آنکه یک امکان واقعی و میدانی باشد، یک سراب رسانه‌ای بوده است؛ سرابی که سال‌ها با پول، تبلیغات، عملیات روانی و رؤیافروشی به مخاطبان عرضه شد، اما در میدان واقعیت، در برابر اراده ملت ایران، رنگ باخت و فروریخت.

 آن‌هایی که از بیرون، در استودیوها و اتاق‌های فکر، نسخه فروپاشی می‌نوشتند و با تحلیل‌های شتاب‌زده و جهت‌دار، از پایان انقلاب و عبور مردم از آرمان‌های آن سخن می‌گفتند، در برابر این حضور میلیونی با یک حقیقت انکارناپذیر روبه‌رو شدند: ایران را نمی‌توان از روی هشتگ‌ها، اتاق خبرها و روایت‌های سفارشی فهمید؛ ایران را باید در صحنه‌های واقعی، در بزنگاه‌های تاریخی و در لحظه‌هایی دید که ملت با همه وجود وارد میدان می‌شود. همین حضور عظیم و خودجوش، مهر پایانی بر تمام رؤیافروشی‌های رسانه‌های غربی و شبکه‌هایی زد که سال‌ها تلاش کردند یک اقلیت پُرصدا را به‌عنوان اکثریت جا بزنند و از نارضایتی‌ها، دشواری‌ها و مطالبات واقعی مردم، پلی برای طراحی فروپاشی بسازند.

این حماسه اجتماعی نشان داد آنچه در برخی قاب‌های رسانه‌ای به‌عنوان آینده ایران فروخته می‌شد، نه یک افق واقعی، بلکه بازاری از توهم، اغراق و خیال‌پردازی سیاسی بود؛ بازاری که با نخستین مواجهه جدی با واقعیت زنده جامعه ایران، بی‌اعتبار شد.

در واقع، ملت ایران در این یک هفته فقط در یک مراسم شرکت نکرد، بلکه فصلی مهم از تاریخ ایران را نوشت و با حضور گسترده خود، به جهان، به ناظران منطقه‌ای و بین‌المللی، به طراحان فشار حداکثری، به حامیان براندازی و حتی به همه آنانی که در فهم جامعه ایران دچار خطا شده بودند، این پیام روشن را داد که جمهوری اسلامی را نمی‌توان صرفاً از خلال مشکلات اقتصادی، جنگ روانی یا نارضایتی‌های مقطعی تحلیل کرد.

جامعه ایران، جامعه‌ای تک‌بعدی و ساده نیست؛ جامعه‌ای است که در آن، لایه‌های عمیق هویتی، دینی، تاریخی و تمدنی نقشی تعیین‌کننده دارند و در بزنگاه‌های بزرگ، همین لایه‌ها به میدان می‌آیند و مسیر را روشن می‌کنند. آنچه در این روزها دیده شد، بیانگر آن بود که مردم ایران، با وجود همه گلایه‌ها, دشواری‌ها و اختلاف‌نظرهای طبیعی درون یک جامعه زنده، در نقطه‌های بنیادی و سرنوشت‌ساز، میان نقد و نفی، میان مطالبه‌گری و براندازی، و میان اصلاح و فروپاشی، مرز روشنی قائل‌اند. این ملت نشان داد که ممکن است از مشکلات سخن بگوید، ممکن است مطالبه داشته باشد و ممکن است نقد کند، اما هرگز اجازه نمی‌دهد دشمنان این سرزمین از این مسائل پلی برای شکستن ایران بسازند.

به همین دلیل، حضور میلیونی مردم در مراسم تشییع رهبر انقلاب، در عمق خود، نه فقط یک ابراز احساسات، بلکه یک موضع‌گیری ملی و سیاسی نیز بود؛ موضعی که با زبان جمعیت، با زبان اشک، با زبان حضور، با زبان وفاداری و با زبان ایستادگی بیان شد. این صحنه‌ها به‌خوبی ثابت کرد که پیوند ملت با آرمان‌های انقلاب هنوز زنده است، مقاومت هنوز در وجدان عمومی جای دارد و امنیت، استقلال و عزت ملی همچنان از مهم‌ترین خطوط قرمز این جامعه به‌شمار می‌رود.

برخلاف آنچه دشمنان این ملت سال‌ها تبلیغ کرده‌اند، خیابان در ایران فقط محل التهاب‌آفرینی و آشوب نیست؛ خیابان می‌تواند صحنه ظهور آگاهی، وفاداری و همبستگی ملی نیز باشد. همان خیابانی که برخی می‌خواستند آن را به نماد گسست و فروپاشی تبدیل کنند، در این روزها به صحنه نمایش اتصال، تعهد و بازتولید سرمایه اجتماعی انقلاب بدل شد. مردم با حضور 130 شبه در خیابان و در متن میدان، نشان دادند که مقاومت در ایران یک مفهوم انتزاعی یا محدود به جغرافیای منطقه نیست، بلکه ریشه در حیات اجتماعی، فرهنگی و ذهنی ملت دارد.

این استمرار حضور، این همراهی پُرشور و این تداوم عاطفی و سیاسی، معنایی فراتر از یک واکنش لحظه‌ای داشت؛ معنایش این بود که ملت ایران در برابر پروژه فرسایشی براندازی، خسته، منفعل یا جدا نشده، بلکه در لحظه لازم، همچنان قادر است با قدرت تاریخی خود به میدان بیاید و معادله‌ها را بر هم بزند. همین واقعیت بود که نشان داد براندازی در ایران نه‌تنها ممکن نیست، بلکه اساساً از درک نادرست از جامعه ایران تغذیه می‌کند. آنان که گمان می‌کردند با تکرار یک روایت، با ساختن تصویرهای مصنوعی، با بزرگ‌نمایی شکاف‌ها و با امید بستن به آشوب‌های مقطعی می‌توانند مسیر تاریخ این ملت را تغییر دهند، اکنون با حقیقتی مواجه شده‌اند که نمی‌توان آن را پنهان کرد: ایران هنوز صاحب ملتی بیدار، ریشه‌دار و مقاوم است و این ملت در روزهای بزرگ، از زیر غبار تبلیغات بیرون می‌آید و خود، حقیقت را روایت می‌کند.

از این منظر، مراسم تشییع رهبر انقلاب به یک نقطه عطف در بازخوانی نسبت مردم و نظام تبدیل شد؛ نقطه‌ای که نشان داد سرمایه عاطفی، اعتقادی و سیاسی انقلاب همچنان در متن جامعه حضور دارد و برخلاف روایت‌های مسموم و جانبدارانه، نه فرسوده شده و نه از بین رفته است. مردم در این صحنه تاریخی، فقط برای بدرقه یک رهبر به میدان نیامدند، بلکه برای پاسداری از یک راه، یک مکتب و یک پرچم آمدند؛ پرچمی که در ذهن و دل آنان با استقلال ایران، عزت ملت، مقابله با سلطه، دفاع از مظلوم و ایستادگی در برابر زورگویی گره خورده است. این حضور، یادآور این حقیقت بود که انقلاب اسلامی برای بسیاری از مردم، هنوز حامل معناست؛ معنای ایستادن روی پای خود، نترسیدن از دشمن، نفروختن هویت، تسلیم‌نشدن در برابر تحقیر و وفادار ماندن به خون‌ها، رنج‌ها و آرمان‌هایی که این مسیر را ساخته‌اند. بنابراین، اگر کسی بخواهد این صحنه را صرفاً در قالب یک مراسم عاطفی تحلیل کند، از فهم لایه‌های اصلی آن بازمی‌ماند؛ چرا که آنچه رخ داد، فقط سوگواری نبود، بلکه نوعی بازآفرینی اجتماعیِ عهد انقلاب بود.

مردم در این روزها بار دیگر به خود، به نسل‌های بعد و به همه ناظران گفتند که این مسیر هنوز زنده است، این آرمان‌ها هنوز صاحب دارند و این ملت، با همه مشکلات، همچنان نسبت به اصل راه احساس مسئولیت می‌کند.

در نهایت، حضور میلیونی مردم ایران در مراسم تشییع رهبر انقلاب را باید به‌مثابه متنی روشنِ سیاسی و اجتماعی خواند؛ متنی که در آن، ملت ایران با صدایی بلند، واضح و رسا اعلام کردند که آرمان‌های انقلاب و مقاومت هنوز در بطن جامعه زنده‌اند، هنوز الهام‌بخش‌اند و هنوز قدرت بسیج‌کنندگی دارند.

شهادت رهبری، همراه با عزیزان و خانواده خود، نشان داد که در این انقلاب، مبارزه و جان‌فدایی برای کشور و آرمان‌ها فقط یک شعار نیست؛ در این مسیر، رهبر و فرماندهان در خط مقدم هستند، نه آنکه پشت سخنرانی‌های ایدئولوژیک و در پناهگاه‌های امن، صرفاً شعار بدهند. همین موضوع، که برای مردم ایران ملموس بود و آنان به چشم خود فدا شدن رهبرشان را در راه آرمان و مسیر انقلاب دیدند، سبب رقم خوردن چنین حماسه‌ای شد. این حضور، مهر پایانی بود بر پروژه‌ای که سال‌ها کوشید با تکیه بر تحریف، سانسور، فشار روانی و وارونه‌نمایی واقعیت، ایران را در آستانه عبور از انقلاب نشان دهد. مردم با این حماسه‌آفرینی نشان دادند که نه سلطنت‌طبی پاسخ جامعه ایران است، نه براندازی افق این ملت، و نه رسانه‌سازی‌های بیرونی می‌تواند جای حقیقت میدان را بگیرد.

آنچه ماندگار شد، نه هیاهوی استودیوها، نه رؤیاهای فروخته‌شده و نه تحلیل‌های سفارشی، بلکه این صحنه باشکوه از وفاداری، بصیرت و حضور بود. این حضور میلیونی، در جوهره خود، تجدید بیعتی بزرگ با انقلاب، با مقاومت، با ایران و با آینده‌ای بود که این ملت می‌خواهد آن را با اتکا به هویت خود بسازد، نه با نسخه‌هایی که دیگران برایش پیچیده‌اند. شهادت رهبری گواه این بود که این حماسه فقط یک بدرقه تاریخی نبود؛ یک اعلام موضع ملی بود، یک تجدید عهد تمدنی بود و یک مهر پایانی بود بر تمام خواب‌ها و خیال‌هایی که سال‌ها برای فروپاشی ایران و گسستن پیوند ملت با انقلاب و براندازی بافته شده بود.

 نویسنده: فراهانی