رشته فیلمنامه نویسی

به گزارش خبرنگار فرهنگی ایونا، فیلم دیدن در گذشته به عنوان یکی از راه های تفریح و پر کردن اوقات فراغت به حساب می آمد. با گذر زمان نگاه به این حوزه فراتر از یک هنر رفت و امروزه این صنعت جایگاه ویژه ای در جهان برای خود پیدا کرده است. تحصیلات آکادمیک در سطوح مختلف نیز برای این رشته ارائه شده ان د. در این مقاله قصد داریم شما را با این رشته و شرایط تحصیل در آن آشنا کنیم.

تحصیل در رشته فیلم نامه نویسی

فیلمنامه در واقع ایده اصلی و اولیه شکل‌گیری فیلم را سازمان می بخشد. در فیلم نامه نه تنها داستان کلی فیلم بلکه دیالوگ ها، وضعیت صحنه و هریک از شخصیت ها، حالت روحی هر فرد و موسیقی متن نیز به طور جزیی عنوان می شود.

فیلم نامه نویسی با داستان نویسی و نویسندگی تفاوت هایی دارد. البته برای یک فیلم نامه نویس خوب شدن داشتن ذوق و قریحه نویسندگی از ملزومات است ولی کافی نیست.

تنها نوشتن متن به شکل‌گیری یک فیلم کمک نمی‌کند و یک فیلم نامه نویس باید خلاقیت خلق صحنه های جذاب را نیز داشته باشد‌.

گرایش فیلم نامه نویسی رشته سینما در دانشگاه در کل 146 واحد دارد. واحد های درسی این رشته در حالت کلی در سه زیر مجموعه دروس عمومی، دروس پایه و دروس اصلی و تخصصی قرار می گیرند. هر یک از این زیر مجموعه شامل دروس زیر است:

• دروس عمومی
• معارف اسلامی 1 و 2
• اخلاق و تربیت اسلامی
• تاریخ اسلام
• انقلاب اسلامی
• متون اسلامی
• ادبیات فارسی 1 و 2
• تربیت بدنی 1 و 2
• زبان عمومی 1 و 2
• دروس پایه گرایش فیلم نامه نویسی رشته سینما
• فرهنگ عامه 1 و 2
• آشنایی با ادبیات کهن ایران و جهان
• جامعه شناسی 1 و 2
• اصول و مبانی ارتباطات
• تمثیل شناسی
• آشنایی با هنرهای تجسمی
• تاریخ اجتماعی ایران
• شناخت رنگ‌ها
• ریتم در هنر
• آشنایی با ادبیات معاصر ایران و جهان
• تاریخ و فلسفه
• موسیقی
• روانشناسی
• تاریخ اجتماعی جهان
• معماری
• طراحی مقدماتی
• دروس اصلی و تخصصی گرایش فیلم نامه نویسی رشته سینما
• تاریخ سینما 1 و 2 و 3
• گزارش نویسی
• اصول فیلمنامه نویسی
• اصول فیلمبرداری
• آشنایی با متون نمایشی 1 و 2
• سبک های ادبی جهان
• تاریخ ادبیات نمایشی 1 و2
• فیلمنامه نویسی 1 و 2 و 3 و 4
• تصویرنامه نویسی
• نمایشنامه نویسی
• عکاسی1 و 2 و 3 و 4
• اصول کارگردانی
• مبانی تدوین
• تحلیل فیلم
• شخصیت شناسی
• داستان نویسی 1 و 2
• آشنایی با شعر در ایران و جهان
• آشنایی با ادبیات کودکان
• تحلیل فیلمنامه 1 و 2
• پروژه

تحصیل در این رشته همچون سایر رشته های کارشناسی 4 سال به طول می انجامد. در سال های ابتدایی دروس پایه و عمومی بین ترم ها تقسیم بندی می شوند. بعد از گذشت از این دروس کم کم دروس اصلی و تخصصی رشته آغاز می شوند. در نهایت با انجام پروژه که 6 واحد است؛ آموخته های فرد مورد چالش قرار می گیرد.

رتبه لازم برای قبولی در رشته فیلم نامه نویسی

فیلم نامه در واقع طرح اولیه ای از یک فیلم را تشکیل می دهد. به طور جزئی در فیلم نامه نکات ریز فیلم ذکر می شود و این موضوع در نهایت خروجی خوب از فیلم را ارائه می کند. سینما هنری است که هرچه به جزئیات بیشتر پرداخته شود؛ اثری فاخر و مورد تحسین را می آفریند. فیلم ها دیگر تنها تلفیقی از رنگ و صدا نیستند؛ بلکه در بطن وجودی خود مسائل فرهنگی، اجتماعی و سیاسی روز دنیا را دارند. تمامی این موضوعات باعث شده که امروزه این رشته در دانشگاه نیز تحصیلات مربوط به خود را داشته باشد.

از طریق شرکت در کنکور هنر می توان در ادامه در رشته فیلم نامه نویسی تحصیل کرد. اگر قصد تحصیل در زمینه فیلم نامه نویسی را داشته باشید؛ باید ابتدا وارد رشته سینما شوید. فیلمنامه نویسی یکی از 4 گرایش رشته سینما است. رشته سینما دارای 4 گرایش تدوین، فیلمبرداری، فیلمنامه نویسی و کارگردانی است. با نگاهی به دفترچه انتخاب رشته ظرفیت های مربوط به پذیرش این رشته در دانشگاه های مختلف مشخص می شود.

برای رشته سینما پذیرش در دوره های روزانه، شبانه (نوبت دوم) و غیر انتفاعی وجود دارد. در دانشگاه آزاد نیز تحصیلات مربوط به این رشته موجود است ولی ظرفیت پذیرش آن به وضوح مشخص نیست. دانشگاه های زیر طبق آخرین دفترچه کنکور، دانشگاه هنر تهران در رشته سینما پذیرش دارد. شما با شرکت در آزمون سراسری کنکور می توانید انتخاب رشته را برای این دانشگاه انجام دهید. ظرفیت قبولی در این رشته به صورت روزانه و شبانه در نظر گرفته شده است.

با سهمیه 60 درصد تعدادی ظرفیت برای مناطق محروم نیز اختصاص داده شده است. ظرفیت پذیرش دانشگاه هنر تهران بر اساس دفترچه کنکور 60 نفر است. آخرین رتبه قبولی برای قبولی در این رشته 117 در منطقه یک و 178 در منطقه دو می باشد. علاوه بر دانشگاه هنر تهران، در دانشگاه های زیر نیز ظرفیت برای کارشناسی رشته سینما، گرایش فیلمنامه نویسی وجود دارد.

• دانشگاه دامغان
• دانشگاه غیر انتفاعی سوره
• موسسه غیرانتفاعی سپهر دانش اصفهان
• موسسه غیر انتفاعی هنر پارس تهران
• موسسه غیر انتفاعی ادیب مازندران
• موسسه غیر انتفاعی روزبهان ساری
• موسسه غيرانتفاعي كمال الملك – نوشهر

رشته فیلم نامه نویسی در هنرستان

امکان تحصیل در رشته سینما از دوران دبیرستان وجود دارد. برای این کار فرد باید وارد هنرستان شود. رشته سینما در مقطع دبیرستان در هنرستان و مدارس فنی و حرفه ای ارائه می شود. با تحصیل در این مدارس فرد می تواند دیپلم خود را در رشته هنر دریافت کند. با شرکت در کنکور هنر فرد می تواند وارد مقطع کاردانی پیوسته این رشته شود و مدرک فوق دیپلم دریافت کند.

 برخی از هنرستان های غیر انتفاعی قبل از ثبت نام آزمون ورودی دارند. در این آزمون آشنایی نسبی فرد با حوزه سینما و توانایی او در داستان سرایی سنجیده می شود. شرایط کلی که برای ورود به این رشته در هنرستان وجود دارد که شامل موارد زیر است:

• جمع نمرات در هر یک از دروس ریاضی، علوم تجربی و کارآفرینی در سه پایه هفتم، هشتم و نهم حداقل 30 باشد.
• بدون تبصره در درس ریاضی نمره قبولی 10 کسب شده باشد.
• مجموع نمرات درس های مرتبط با رشته هنر و سینما در دوره متوسطه اول حداقل 120 باشد و معدل این دروس کمتر از 12 نباشد.

رشته فیلم نامه نویسی بدون کنکور

راه رسیدن به فیلم سازی امروزه بسیار هموار شده است. تحصیل در این رشته حتی بدون کنکور نیز امکان پذیر است. در دانشگاه های علمی و کاربردی، امکان ثبت نام در این رشته بدون کنکور برای علاقه مندان این حوزه فراهم شده است.

مهارت های مورد نیاز برای موفقیت در رشته فیلمنامه نویسی

برای ورود به این رشته افراد باید مهارت نسبی در حیطه نگارش متن و داستان سرایی داشته باشند. خلاقیت و ذوق هنری نیز نقش مهمی را در پیش برد این مسیر ایفا می کند. علاوه بر استعداد و علاقه با تقویت مهارت، افراد می توانند موفقیت های خارق العاده ای در این مسیر به دست آورند. برخی از اقداماتی که می توان در حیطه انجام داد تا رسیدن به موفقیت آسان تر شود:

• رشد و پرورش خلاقیت
• افزایش اعتماد به نفس و خودباوری
• شرکت در دوره و کارگاه های مختلف
• خواندن کتاب و فیلمنامه های مختلف
• تقویت تحلیلگری ذهنی و نگاه جزئی داشتن
• تقویت مهارت در حوزه ادبیات فارسی و معاصر
• مطالعه مداوم نقدهای مختلف
• تماشای منظم آثار سینمایی داخلی و خارجی
• تلاش برای نقد فیلم های مختلف

بازار کار برای فارغ التحصیلان رشته فیلمنامه نویسی

در طی تحصیل در رشته سینما، مهارت های مختلفی به افراد آموزش داده می شود. هر یک از فارغ التحصیلان این رشته می توانند در موقعیت های شغلی مختلفی مشغول به کار شوند. از جمله مشاغل پرطرفدار برای دانش آموختگان این رشته می توان به موارد زیر اشاره کرد:

• کارگردانی
• دستیاری کارگردان
• فیلم‌برداری
• دستیار فیلم‌بردار
• طراحی گریم
• منشی صحنه
• طراحی صحنه
• تدوینگری
• فیلم‌نامه‌نویسی
• بازیگری
• تأسیس آموزشگاه آزاد سینمایی
• منتقد
• مدرس
• بازیگردانی

با توجه به پروژه کاری دستمزد هر یک از این شغل ها نیز فرق می کند. به طور دقیق نمی توان محدوده خاصی برای این دست از کار ها مشخص کرد. با کسب تجربه بیشتر و انجام پروژه های مختلف مهارت افراد بالاتر می رود. به تناسب مهارت و خلاقیت در کار، دستمزد آن‌ها نیز افزایش می یابد. گاها ممکن است رقم های نجومی برای دست اندکاران یک فیلم اختصاص داده شود. این وضعیت را نمی توان برای تمامی افراد شاغل در این حوزه تعمیم داد. در برخی موقعیت ها هنرمندان فعال در این حوزه از کم بودن درآمد خود شاکی هستند. با تلاش و کوشش هرچه بیشتر در حوزه فیلم و سینما، می توان نیازهای مالی مد نظر را نیز رفع کرد.

سخن پایانی

رشته فیلمنامه نویسی امروزه جایگاه ویژه ای در بین گرایش های مختلف هنر به دست آورده است. کسب مهارت در این زمینه از روش های مختلفی امکان پذیر است. امروزه تحصیلات آکادمیک این رشته در برخی از دانشگاه های مختلف کشور در مقطع کارشناسی و کارشناسی ارشد موجود است.

علاقه مندان به داستان سرایی و ساخت فیلم حتی می توانند از دوران دبیرستان با ثبت نام در هنرستان این مسیر را طی کنند. تحصیل به تنهایی تضمین کننده موفقیت در فیلمنامه نویسی نیست. شرکت در دوره های مختلف و خواندن و تماشای آثار مشهور جهانی راهکاری کاربردی در این زمینه است.

خبرنگار : شاکر