در ایونا بررسی شد؛

مدرسه یا میدان تحقیر؟

1405-08-25 14:42:10
بازدید: 105
کد خبر: 000560873
0 زمان مطالعه: 1 دقیقه
مدرسه یا میدان تحقیر؟

قرار بود مدرسه جایی باشد که کودکان در آن احترام، قانون و زندگی اجتماعی را بیاموزند؛ اما انتشار پی‌درپی تصاویری از تنبیه و تحقیر دانش‌آموزان، باید پرسید که چه بر سر رابطه معلم و دانش‌آموز آمده است؟ چرا در نظام آموزشی که تنبیه بدنی را ممنوع کرده، هنوز برخی اختلاف‌های ساده با خشونت پایان می‌یابند و چرا برخورد مسئولان اغلب زمانی آغاز می‌شود که فیلم یک اتفاق در فضای مجازی دست‌به‌دست شده است؟

به گزارش خبرنگار اجتماعی ایونا، دانش‌آموزی که صبح با کیف و کتاب وارد مدرسه می‌شود، نباید نگران باشد که تا پایان روز چه بر سر عزت‌نفسش خواهد آمد. مدرسه قرار است محل تجربه نخستین استقلال‌های فردی، شکل‌گیری دوستی‌ها و آموختن قواعد زندگی جمعی باشد؛ نه جایی که کودک در آن یاد بگیرد برای در امان ماندن از خشم یک بزرگسال باید سکوت کند.

بااین‌حال، آنچه طی هفته‌های اخیر از برخی مدارس کشور منتشر شده، تصویری متفاوت را پیش روی افکار عمومی قرار داده است. در یک مدرسه دانش‌آموز با خط‌کش تنبیه می‌شود، در مدرسه‌ای دیگر محتویات سطل زباله روی سر نوجوانان خالی می‌شود و در موردی دیگر، اختلاف بر سر همراه داشتن تلفن همراه به آسیب دیدن وسیله شخصی دانش‌آموز می‌انجامد.

این اتفاقات را نمی‌توان صرفاً به عصبانیت لحظه‌ای چند نفر تقلیل داد. وقتی نمونه‌های مشابه در فاصله‌ای کوتاه و در نقاط مختلف کشور خبرساز می‌شوند، دست‌کم باید درباره کارآمدی آموزش‌های حرفه‌ای، نظارت بر مدارس و سازوکار رسیدگی به شکایت دانش‌آموزان سوال کرد.

وقتی اقتدار آموزشی با قدرت‌نمایی اشتباه گرفته می‌شود

معلم برای اداره کلاس به اقتدار نیاز دارد؛ اما اقتدار با ترساندن دانش‌آموز به دست نمی‌آید. معلم مقتدر کسی است که بتواند نظم را بدون شکستن شخصیت کودک برقرار کند، نه کسی که در برابر یک رفتار نامناسب، به خشونت متوسل شود.

مسئله دقیقاً از جایی آغاز می‌شود که برخی مسئولان مدرسه، نافرمانی دانش‌آموز را توهینی شخصی به جایگاه خود تلقی می‌کنند. در چنین نگاهی، هدف دیگر اصلاح رفتار نیست؛ بلکه وادار کردن دانش‌آموز به تسلیم است.

اگر دانش‌آموزی مقررات استفاده از تلفن همراه را رعایت نکرده، مدرسه می‌تواند مطابق ضوابط با او برخورد کند. اما چه منطقی اجازه می‌دهد یک وسیله شخصی تخریب شود؟ اگر دانش‌آموزی نظم کلاس را برهم زده، چرا باید در برابر هم‌کلاسی‌هایش تحقیر شود؟

قانون‌مداری زمانی معنا دارد که خود مجری قانون نیز به محدودیت‌های اختیاراتش پایبند باشد. مدرسه‌ای که برای آموزش نظم از رفتار غیرقانونی استفاده می‌کند، عملاً در حال آموزش تناقض است.

خطرناک‌تر آنکه چنین برخوردهایی می‌تواند در ذهن دانش‌آموز این تصور را ایجاد کند که هرکس قدرت بیشتری دارد، حق بیشتری هم دارد؛ حتی اگر رفتارش نادرست باشد.

دوربین‌ هست؛ اما ناظران کجا هستند؟

شاید یکی از نگران‌کننده‌ترین وجوه حوادث اخیر، وابستگی پیگیری برخی تخلفات به انتشار تصاویر آنها باشد.

تا زمانی که ویدیویی منتشر نشده، افکار عمومی از آنچه اتفاق افتاده بی‌خبر است. اما به‌محض انتشار تصاویر، اطلاعیه‌ها صادر می‌شوند، مسئولان از بررسی موضوع خبر می‌دهند و گاهی فرد خاطی از سمت خود کنار گذاشته می‌شود.

 اگر دوربینی وجود نداشت، چه اتفاقی می‌افتاد؟

آیا دانش‌آموزی که مورد تحقیر قرار گرفته، می‌تواند بدون نگرانی از پیامدهای شکایت، موضوع را گزارش کند؟ آیا خانواده‌ها اطمینان دارند اعتراضشان بر وضعیت تحصیلی فرزندشان اثر منفی نمی‌گذارد؟ آیا در مدارس مسیری روشن و مستقل برای شنیدن صدای دانش‌آموزان وجود دارد؟

نظارت مؤثر نباید به شانس ثبت شدن یک حادثه وابسته باشد.

آموزش‌وپرورش برای پاسخ‌گویی به این نگرانی‌ها باید فراتر از صدور اطلاعیه عمل کند؛ از جمله روشن کند شکایت‌ها چگونه بررسی می‌شوند، چه حمایت‌هایی از دانش‌آموز آسیب‌دیده صورت می‌گیرد و برای جلوگیری از تکرار رفتار مشابه چه اقداماتی انجام شده است.

برخورد اداری با فرد متخلف ضروری است، اما اگر تنها پاسخ نظام آموزشی به خشونت، تغییر یک مدیر یا صدور یک اخطار باشد، نمی‌توان از اصلاح یک مشکل ساختاری سخن گفت.

معلم تحت فشار است؛ اما دانش‌آموز نباید هزینه آن را بدهد

نادیده گرفتن وضعیت دشوار معلمان نیز تحلیل این مسئله را ناقص می‌کند.

بسیاری از معلمان با کلاس‌های پرجمعیت، فشار اقتصادی، فرسودگی شغلی و مسئولیت‌های آموزشی سنگین مواجه‌اند. از آنان انتظار می‌رود هم آموزش دهند، هم مسائل رفتاری دانش‌آموزان را مدیریت کنند و هم پاسخ‌گوی مطالبات خانواده‌ها باشند؛ درحالی‌که امکانات حمایتی و مشاوره‌ای همیشه متناسب با این مسئولیت‌ها نیست.

اما باید میان توضیح دادن زمینه یک رفتار و توجیه کردن آن تفاوت قائل شد.

فشار معیشتی می‌تواند به فرسودگی شغلی منجر شود، ولی مجوز تحقیر کودک نیست. کلاس شلوغ اداره آن را دشوارتر می‌کند، اما حق تنبیه بدنی ایجاد نمی‌کند.

اگر یک معلم برای مدیریت خشم خود به حمایت حرفه‌ای نیاز دارد، نظام آموزشی موظف است چنین حمایتی را فراهم کند. اگر تراکم کلاس‌ها مانع آموزش مؤثر است، باید درباره کاهش آن تصمیم گرفت. اگر مدرسه با کمبود مشاور مواجه است، راه‌حل نمی‌تواند سپردن همه مشکلات رفتاری به معلمی باشد که خود زیر فشار قرار دارد.

در واقع، دفاع از حقوق معلمان و دفاع از امنیت دانش‌آموزان در برابر یکدیگر قرار ندارند. مدرسه سالم به هر دو نیاز دارد.

دانش‌آموز نباید از بیان حقیقت بترسد

مسئله امنیت در مدرسه تنها به خشونت مستقیم محدود نمی‌شود. دانش‌آموز باید بتواند درباره ترس‌ها، مشکلات خانوادگی و تجربه‌های ناخوشایند خود با فردی مطمئن صحبت کند.

پرونده مرگ سوگند صیادی، نوجوان کرمانشاهی، در کنار ضرورت پرهیز از هرگونه قضاوت پیش از روشن شدن نتایج تحقیقات، توجه‌ها را به یک سوال مهم جلب کرده است: مدرسه در مواجهه با دانش‌آموزی که احتمال می‌دهد در خانه با خطر روبه‌رو شود، چه مسئولیتی دارد؟

اگر نوجوانی از واکنش خانواده خود ابراز نگرانی کند، آیا صرف اطلاع‌رسانی به والدین کافی است؟ چه کسی باید خطر احتمالی را ارزیابی کند؟ چه زمانی باید از مددکار اجتماعی یا نهادهای حمایتی کمک گرفت؟

امنیت روانی دانش‌آموز فقط به معنای کتک نخوردن نیست؛ بلکه یعنی بتواند بدون ترس از تحقیر، تهدید یا تلافی، از حق خود دفاع کند و در صورت احساس خطر، درخواست کمک داشته باشد.

مدرسه امن با اطلاعیه ساخته نمی‌شود

آیین‌نامه‌های آموزشی تنبیه بدنی و سوءرفتار با دانش‌آموزان را ممنوع کرده‌اند. بنابراین، مسئله اصلی کمبود عبارت‌های قانونی درباره احترام به دانش‌آموز نیست؛ مسئله اجرای مؤثر همان مقررات است.

برای پیشگیری از تکرار چنین حوادثی، آموزش مهارت‌های مدیریت تعارض و کنترل خشم باید بخشی جدی از آموزش حرفه‌ای کادر مدارس باشد. همچنین لازم است دانش‌آموزان و خانواده‌ها از مسیرهای شکایت، حقوق قانونی و شیوه رسیدگی به تخلفات اطلاع داشته باشند.

در کنار این اقدامات، شفافیت در اعلام نتیجه رسیدگی‌ها اهمیت دارد. جامعه باید بداند وقتی یک دانش‌آموز مورد خشونت قرار می‌گیرد، چه سازوکاری برای حمایت از او فعال می‌شود و چگونه از تکرار آن جلوگیری خواهد شد؛ البته بدون آنکه حریم خصوصی کودک آسیب ببیند.

 چند دانش‌آموز ممکن است تجربه‌ای مشابه داشته باشند، بی‌آنکه کسی از آن مطلع شود.

مدرسه‌ای که دانش‌آموز در آن از معلم بترسد، شاید بتواند سکوت را برقرار کند، اما الزاماً موفق به آموزش احترام نشده است.

نظام آموزشی زمانی می‌تواند از تربیت نسل آینده سخن بگوید که خود نخستین الگوی احترام به قانون، کرامت انسانی و مسئولیت‌پذیری باشد. دانش‌آموزان برای آموختن نظم به مدرسه می‌روند، نه برای تجربه تحقیر.

و شاید مهم‌ترین مطالبه امروز از آموزش‌وپرورش همین باشد: پیش از آنکه فیلم دیگری منتشر شود، از دانش‌آموزان محافظت کنید.

خبرنگار : عاروان

نظر شما
    هیچ دیدگاهی برای این مطلب ثبت نشده است!
تصاویر
صنایع غذایی گلها ایونا تی‌وی
محصولات غذایی هوفر
ستاره غرب آسیا
مرکز فرهنگی منتظر المهدی
بانک ملی
بازگشت به بالا
© کلیه حقوق این وب سایت برای پایگاه خبری نگاه ایرانیان نیوز محفوظ است.
website designed by InTen DigitalMarketing Agency , developed by InTen