یک بیماری، یک خانواده در آستانه فقر
بیماری میتواند در زمانی کوتاه مرزهای امنیت اقتصادی یک خانواده را جابهجا کند. همزمانی هزینه درمان با کاهش توان کار، مسیر زندگی را از استقلال به نیازمندی میکشاند.
زندگی یک خانواده ممکن است تا پیش از بیماری کاملاً معمولی پیش برود. درآمدی که اول ماه میرسد، اجارهای که باید پرداخت شود، خریدهای روزانه، هزینه مدرسه بچهها و مبلغ کوچکی که شاید برای روز مبادا کنار گذاشته شود. حسابوکتاب زندگی دقیق است و حاشیه امن چندانی وجود ندارد، اما چرخ خانه میچرخد. بعد یک درد طولانی، یک آزمایش یا یک تشخیص پزشکی همهچیز را تغییر میدهد. پای نسخهها، داروها و رفتوآمد به مراکز درمانی به زندگی باز میشود و برنامهای که خانواده برای ماههای آینده داشت، جای خود را به یک سؤال فوری میدهد: هزینه درمان را از کجا باید تأمین کرد؟
روزهای اول، خانواده معمولاً به داشتههای خودش تکیه میکند. پساندازی که برای تعمیر خانه، تحصیل فرزند یا خرید وسیلهای ضروری کنار گذاشته شده بود، خرج درمان میشود. ادامه بیماری حسابوکتاب تازهای به خانه میآورد. هزینهای که دیروز ضروری بود، امروز میتواند عقب بیفتد. خریدی که برای کودک در نظر گرفته شده بود به ماه بعد موکول میشود و بخشی از مخارج خانه باید کمتر شود تا پول دارو فراهم بماند. فشار اصلی زمانی شکل میگیرد که بیماری امکان کار کردن را نیز محدود کند. درست در زمانی که خانواده به پول بیشتری نیاز دارد، درآمدش کمتر میشود و فاصله میان آنچه وارد خانه میشود و آنچه باید پرداخت شود، هر روز بیشتر به چشم میآید.
اگر بیمار همان کسی باشد که بخش اصلی درآمد خانواده را تأمین میکند، بیماری خیلی زود از مسئله سلامت یک نفر به مسئله زندگی چند نفر تبدیل میشود. کارگری که چند هفته امکان حضور در محل کار ندارد، رانندهای که توان ساعتها رانندگی را از دست داده یا مادری که درآمد خانه به کار روزانه او وابسته است، همراه با نگرانی درمان باید به فکر فردای خانواده نیز باشند. اجاره خانه موعد خودش را دارد، قبضها همچنان میرسند و سفره خانه هر روز باید پهن شود. کودکی که صبح راهی مدرسه میشود نیز دفتر و لباس و خوراک میخواهد. زندگی در زمان بیماری متوقف نمیشود و همین ادامه داشتن زندگی است که فشار اقتصادی درمان را سنگینتر میکند.
زمانی که یکی از اعضای خانواده برای مراقبت از بیمار از کار میماند، درآمد از دسترفته نیز بخشی از هزینه درمان است. رفتوآمدهای مکرر، مراقبت در خانه، غذای مناسب و ساعتهایی که اعضای خانواده در انتظار آزمایش، ویزیت یا درمان میگذرانند، هر کدام سهمی از توان خانواده میگیرند. خانه نیز آرامآرام ریتم دیگری پیدا میکند. گفتوگوها بیشتر درباره درمان و پول میشود و تصمیمهای ساده روزمره زیر سایه این پرسش قرار میگیرند که «این ماه از پس هزینهها برمیآییم؟»
کودکان شاید جزئیات این حسابوکتاب را ندانند، اما تغییر فضای خانه را زود احساس میکنند. آنها میبینند خریدها کمتر شده، بعضی برنامهها کنار گذاشته شده و پدر یا مادر بیشتر از گذشته نگران است. یک کلاس آموزشی حذف میشود، خرید کفش چند ماه عقب میافتد یا خانواده ترجیح میدهد هزینه رفتوآمد و تفریح را صرف درمان کند. در بیماریهای طولانی، حتی نقش کودکان در خانه ممکن است تغییر کند. فرزند بزرگتر بخشی از کارهای خانه یا مراقبت از خواهر و برادر کوچکتر را بر عهده میگیرد و کودکی که باید بخش بزرگی از ذهنش درگیر مدرسه و بازی باشد، با نگرانیهای بزرگسالان آشنا میشود.
برای یک زن سرپرست خانوار، این وضعیت میتواند دشوارتر باشد. او هم مسئول تأمین درآمد است و هم بخش بزرگی از مسئولیت مراقبت از فرزندان را بر عهده دارد. بیماری چنین مادری، نظم خانه را نیز تغییر میدهد. اگر نتواند سر کار برود، درآمد خانواده کاهش پیدا میکند و اگر برای حفظ درآمد به کار ادامه دهد، ممکن است فرصت کافی برای درمان و بازیابی سلامتی نداشته باشد. تصمیم میان کار کردن، درمان شدن و رسیدگی به فرزندان به انتخابی سنگین تبدیل میشود. بهویژه زمانی که پشتوانه مالی دیگری در خانه وجود ندارد.
همین نقطه، پیوند مسئله بیماری با فعالیت «خیریه طاهره رضا» را روشنتر میکند. زن سرپرست خانواری که تا پیش از بیماری با درآمد خود زندگی را اداره میکرده، ممکن است در مدت کوتاهی به حمایت نیاز پیدا کند. قرار گرفتن او در چنین شرایطی نشانه از دست رفتن تواناییهایش نیست. بیماری فقط برای مدتی فاصلهای میان او و امکان استفاده از آن تواناییها ایجاد کرده است. حمایت در این دوره میتواند همان فاصله را پر کند تا خانواده برای پرداخت هزینههای ضروری، ناچار به تصمیمهایی نشود که آثارشان مدتها پس از پایان درمان باقی میماند.
حمایت از چنین خانوادهای نیز از شنیدن دقیق وضعیت زندگی آن آغاز میشود. یک خانواده ممکن است بیش از هر چیز به تأمین دارو نیاز داشته باشد و خانوادهای دیگر با پرداخت اجاره یا هزینه مدرسه فرزندان بتواند دوره درمان را راحتتر پشت سر بگذارد. برای مادری که چند ماه از کار دور مانده، حفظ بخشی از هزینههای زندگی میتواند فرصت کافی برای درمان ایجاد کند. برای خانوادهای دیگر، جلوگیری از وقفه تحصیلی کودک مهمترین نیاز باشد. نگاه خیریه به زنان سرپرست خانوار و کودکان نیازمند در چنین موقعیتی زمانی اثر عمیقتری پیدا میکند که کمک از شکل یک پاسخ یکسان خارج شود و به شرایط واقعی هر خانه نزدیک باشد.
توانمندسازی نیز در روزهای بیماری معنای ملموستری پیدا میکند. مهارتی که یک زن پیشتر آموخته، کاری که برای خود ایجاد کرده یا درآمدی که به مرور به دست آورده است، بخشی از پشتوانه او در برابر بحران محسوب میشود. بیماری ممکن است این مسیر را برای مدتی متوقف کند، اما حمایت درست میتواند اجازه دهد حاصل ماهها یا سالها تلاش از بین نرود. هدف آن است که خانواده از بحران عبور کند و پس از بازیابی سلامت، دوباره به همان مسیر استقلال بازگردد. در این نگاه، کمک جای توان فرد را نمیگیرد و فرصتی برای حفظ آن ایجاد میکند.
خیّر نیز در چنین مسیری میتواند باعث شود کودکی مدرسه را با آرامش بیشتری ادامه دهد، مادری فرصت کافی برای درمان داشته باشد یا خانوادهای برای تأمین مخارج چند ماه بیماری مجبور به فروش ابزار کار خود نشود. اثر یک کمک را همیشه نمیتوان در مبلغ آن خلاصه کرد. ارزش واقعی آن در اتفاقی دیده میشود که از وقوعش جلوگیری کرده است. بدهی سنگینتر، ترک تحصیل، از دست رفتن شغل یا فروپاشی نظمی که خانواده سالها برای ساختنش تلاش کرده بود.
دوره درمان سرانجام برای بسیاری از بیماران به پایان میرسد، اما پایان بیماری همیشه به معنای پایان بحران اقتصادی خانواده نیست. بدهیها باقی میمانند، پسانداز مصرف شده است و بازگشت به کار ممکن است زمان ببرد. خانواده باید دوباره از جایی شروع کند که پیش از بیماری ایستاده بود و این بازگشت نیز به همراهی نیاز دارد. حمایت هدفمند میتواند در همین مرحله از وابستگی طولانی جلوگیری کند و شرایطی بسازد که فرد دوباره درآمد داشته باشد، هزینههای خانه را بر عهده بگیرد و احساس کند اختیار زندگی به دست خودش بازگشته است.
برای «خیریه طاهره رضا»، همراهی با زنان سرپرست خانوار و کودکان در چنین روزهایی بخشی از همان مسیری است که به استقلال خانواده ختم میشود. درمان، معیشت، آموزش کودک و اشتغال در زندگی واقعی مرزهای جداگانهای ندارند. سلامت مادر بر امکان کار او اثر میگذارد، درآمد مادر امنیت بیشتری برای کودک ایجاد میکند و آرامش خانه به کودک اجازه میدهد مسیر آموزش و رشد خود را ادامه دهد. نگاه به این زنجیره کمک میکند بیماری تحت عنوان یک مسئله منفرد دیده نشود و حمایت نیز تنها به روزهای مراجعه به پزشک محدود نماند.
پشت هر پرونده پزشکی، خانهای وجود دارد که زندگی در آن ادامه دارد. غذایی باید آماده شود، کودکی باید به مدرسه برود، اجارهای باید پرداخت شود و بیماری باید امید خود را برای بازگشت به زندگی عادی حفظ کند. یک بیماری میتواند خانوادهای را تا آستانه فقر ببرد و یک حمایت بهموقع میتواند فاصله آن خانواده با این مرز را حفظ کند. معنای نیکوکاری در این لحظه از پرداخت هزینه درمان فراتر میرود. دست یاری فرصتی میسازد تا خانواده، پس از عبور از بیماری، زندگی را با همان توان و عزتی ادامه دهد که پیش از بحران برای ساختنش تلاش کرده بود.
نویسنده: موذن زاده
-
تسلیم ال مهسایمیر در مستطیل سبز؛ جشن پرشور هواداران الریان قطر با برد 2 بر 1
-
کتابخانه ۲۵ هزار جلدی حدادعادل؛ از شنبه به روی علاقهمندان باز میشود!
-
انتخابات الکترونیکی اتحادیه طلا و جواهر شیراز؛ ۱۱۵۰ نفر پای صندوقها رفتند!
-
افتتاح مرکز مطالعات گویشهای بومی در سمنان؛ ۸۱ درصد پروندههای قضایی سازش مییابند!
-
تصادف هولناک در جاده گنبدکاووس؛ ۲ کشته و ۶ مجروح در صحنه تصادف
-
ایران خودرو در آستانه واگذاری ۱۰ هزار خودرو؛ جزئیات جدید و نگرانیهای تولید!
-
باشگاه استقلال؛ پوستر احساسی خداحافظی آنتونیو آدان از دنیای فوتبال!
-
آیتالله وحید خراسانی درگذشت؛ پیشگام انقلاب اسلامی و حامی رهبری عالیقدر!
-
125 آبان 1405خبر فوری تعطیلی مدارس تهران فردا سهشنبه ۲۶ آبان ۱۴۰۵؛ مدارس و ادارات تهران تعطیل شدند؟
-
226 آبان 1405آخرین وضعیت تعطیلی مدارس فارس و شیراز فردا چهارشنبه ۲۷ آبان ۱۴۰۵
-
325 آبان 1405تعطیلی مدارس گلستان سهشنبه ۲۶ آبان ۱۴۰۵؛ آخرین وضعیت گرگان و ادارات
-
425 آبان 1405آیا مدارس و ادارات گلستان فردا دوشنبه ۲۵ آبان ۱۴۰۵ تعطیل میشوند؟ آخرین خبر از وضعیت بانکها
-
22 آبان 1405دانلود قسمت ششم سریال یل + لینک مستقیم -
23 آبان 1405دانلود نماهنگ/ زدیم دوباره می زنیم با نوای مهدی رسولی -
25 آبان 1405لیست خروج استقلال تهران در نیمفصل؛ سهراب بختیاریزاده همه را سورپرایز کرد؟ -
25 آبان 1405خبر فوری تعطیلی مدارس تهران فردا سهشنبه ۲۶ آبان ۱۴۰۵؛ مدارس و ادارات تهران تعطیل شدند؟ -
25 آبان 1405پیشنهاد شباب الاهلی برای جذب پدیده پرسپولیس -
22 آبان 1405تعطیلی مدارس اصفهان فردا شنبه 23 آبان ماه 1405 به دلیل آلودگی هوا -
22 آبان 1405تعطیلی مدارس کرج فردا شنبه 23 آبان ماه 1405 به دلیل آلودگی هوا -
24 آبان 1405فردا مازندران تعطیل میشود؟ آخرین وضعیت تعطیلی مدارس، ادارات و بانکها یکشنبه ۲۴ آبان ۱۴۰۵ -
24 آبان 1405تعطیلی مدارس تهران فردا دوشنبه ۲۵ آبان/ آلودگی هوا دوباره تصمیمساز میشود؟ -
25 آبان 1405تعطیلی مدارس گلستان سهشنبه ۲۶ آبان ۱۴۰۵؛ آخرین وضعیت گرگان و ادارات